Wróć do strony głównej
Zdrowiej wiedzieć | 11.05.2026

Doktoranci dla Dolnoślązaków

W sobotę, 9 maja, w ramach otwartego, bezpłatnego cyklu wykładów popularnonaukowych „Doktoranci dla Dolnoślązaków” odbyło się kolejne spotkanie popularyzujące wiedzę naukową. Tym razem uczestnicy wysłuchali wykładów poświęconych zapachom, perfumom i substancjom aromatycznym.

Dwa wykłady – „Krótka historia perfumiarstwa” oraz „Chemia perfum dla opornych” – poprowadził mgr Aleksander Smakosz z Zakładu Biologii i Botaniki Farmaceutycznej, Katedry Biologii i Biotechnologii Farmaceutycznej Wydziału Farmaceutycznego UMW. Prelegent omówił olejki eteryczne, molekuły zapachowe oraz rolę perfum w kulturze, medycynie i przemyśle.

Prelegent wyjaśniał, że związki zapachowe oddziałują nie tylko na emocje i pamięć, lecz mogą wykazywać także działanie farmakologiczne. W zależności od drogi kontaktu z organizmem mogą przenikać przez skórę, błony śluzowe nosa i płuc, a także przez układ pokarmowy czy moczowo-płciowy. Niektóre składniki olejków eterycznych mogą kumulować się w tkance tłuszczowej oraz w ośrodkowym układzie nerwowym, a badania wskazują, że wybrane związki są zdolne do pokonywania bariery krew-mózg. Dlatego stosowanie substancji zapachowych powinno opierać się na rzetelnych danych toksykologicznych i farmakologicznych.

Uczestnicy poznali także historię perfumiarstwa – od starożytnej Mezopotamii i Egiptu, gdzie aromatyczne rośliny, drewna i oleje wykorzystywano w celach rytualnych, sepulkralnych, mumifikacyjnych i kosmetycznych, po rozwój tradycji aromatyzowanych olejów stosowanych po kąpieli. Aleksander Smakosz przypomniał również znaczenie dzieła De odoribus, czyli „O zapachach”, autorstwa Teofrasta z Eresos – greckiego filozofa, przyrodnika i ojca botaniki.

W perfumiarstwie współistnieją dwa podejścia: wykorzystanie surowców naturalnych oraz synteza chemiczna. Prowadzący podkreślił, że naturalne pochodzenie substancji nie zawsze oznacza większe bezpieczeństwo dla człowieka, a w niektórych przypadkach produkcja syntetyczna może być mniej obciążająca dla środowiska.

Wykłady z cyklu „Doktoranci dla Dolnoślązaków” odbywają się co miesiąc. Na kolejne spotkanie zapraszamy w sobotę, 13 czerwca.

Autor: Karina Hadyś Data utworzenia: 11.05.2026 Autor edycji: Karina Hadyś Data edycji: 11.05.2026