Dr Kamila Maciejewska ze stypendium Fulbrighta

Dr Kamila Maciejewska z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu znalazła się w gronie 19 osób z całej Polski, które otrzymały prestiżowe stypendium Fulbright Senior Award 2026–2027. Dzięki niemu wyjedzie do Stanów Zjednoczonych, gdzie będzie prowadziła badania nad kropkami kwantowymi. Wyniki jej prac mogą  w przyszłości przyczynić się do doskonalenia sposobu obrazowania komórek nowotworowych oraz bardziej precyzyjnego wykrywania i monitorowania zmian chorobowych.

Projekt dr Kamili Maciejewskiej "Funkcjonalne kropki kwantowe jako strategiczne materiały do obrazowania komórek nowotworowych z wykorzystaniem kołowo spolaryzowanej luminescencji" ma na celu opracowanie narzędzia, które pozwoli poprawić jakość obrazowania komórek nowotworowych w złożonym środowisku biologicznym, takim jak ludzki organizm. W praktyce chodzi o poszukiwanie rozwiązania, które pomoże dokładniej odróżniać komórki objęte procesem chorobowym od zdrowych struktur.

– Jest to szczególnie ważne w diagnostyce nowotworów, gdzie liczy się nie tylko czułość metody, ale także jej precyzja i możliwość wykrywania zmian na możliwie najwcześniejszym etapie – mówi dr Kamila Maciejewska z Katedry Biochemii i Immunochemii UMW.

W badaniach wykorzystane zostaną kropki kwantowe, czyli bardzo małe struktury półprzewodnikowe, które po odpowiednim pobudzeniu emitują światło. Dzięki temu mogą działać jak znaczniki: "podświetlać" wybrane komórki, ich elementy albo procesy zachodzące w badanej próbce. 

– W projekcie chodzi o sprawdzenie, czy takie znaczniki pozwolą dokładniej obrazować komórki nowotworowe także wtedy, gdy w próbce znajduje się wiele różnych komórek i struktur utrudniających obserwację – dodaje stypendystka.

Szczególne znaczenie podczas prac będzie miała kołowo spolaryzowana luminescencja (CPL) – rodzaj światła, które może przekazywać więcej informacji o badanym materiale niż standardowy sygnał świetlny. Dla badaczy ważne jest nie tylko to, że materiał świeci, ale także w jaki sposób emituje światło, co może ułatwić dokładniejsze odczytywanie sygnału.

– W przypadku obrazowania komórek nowotworowych może to pomóc ograniczyć zakłócenia wynikające z obecności wielu różnych struktur biologicznych oraz zwiększyć czytelność uzyskiwanego obrazu – wyjaśnia dr Kamila Maciejewska.

Projekt łączy nanotechnologię, chemię materiałową, fotofizykę i nauki biomedyczne, a ważna część badań zostanie przeprowadzona na San Jose State University w Kalifornii – we współpracy z prof. Gilles’em Mullerem, specjalistą w zakresie spektroskopii chiralnej. 

– Pobyt w amerykańskim ośrodku umożliwi mi nie tylko skorzystanie z eksperckiej wiedzy profesora, ale także wykonanie zaawansowanych pomiarów kołowo spolaryzowanej luminescencji z wykorzystaniem specjalistycznej aparatury – tłumaczy laureatka Fulbright Senior Award 2026–2027. – To właśnie te pomiary pozwolą sprawdzić, czy opracowywane kropki kwantowe generują sygnał przydatny w obrazowaniu biologicznym. 

W dłuższej perspektywie wyniki badań dr Kamili Maciejewskiej mogą przyczynić się do rozwoju nowych metod obrazowania wykorzystywanych w diagnostyce i monitorowaniu chorób nowotworowych.

Choć projekt ma charakter badawczy, jego założenia odpowiadają na ważne wyzwanie współczesnej medycyny: potrzebę opracowywania narzędzi, które pozwalają szybciej, dokładniej i bezpieczniej identyfikować zmiany chorobowe.

Fulbright Senior Award, funkcjonujący obecnie pod nazwą Fulbright Polish Scholar Award, to program wspierający międzynarodową mobilność naukowców z Polski. Jest skierowany do osób posiadających co najmniej stopień doktora i zatrudnionych w polskich instytucjach akademickich lub naukowych. Umożliwia realizację samodzielnego projektu badawczego lub badawczo-dydaktycznego w wybranej instytucji goszczącej w Stanach Zjednoczonych. Na tegoroczny konkurs wpłynęło 59 wniosków, z których wybrano 19 najlepszych.

Fot. Tomasz Walów