Gaudeamus igitur na wrocławskim rynku

Po trzech miesiącach wakacyjnej przerwy studenci wrócili do sal wykładowych, laboratoriów i klinik. W czwartek, 1 października, w Auli Leopoldina Uniwersytetu Wrocławskiego odbyła się środowiskowa inauguracja roku akademickiego 2026/2027 uczelni Wrocławia i Opola.

Uroczystość zgromadziła rektorów uczelni Wrocławia i Opola, przedstawicieli władz państwowych i samorządowych, środowiska naukowego oraz studentów. Rozpoczęła się od wykonania przez Akademicki Chór Politechniki Wrocławskiej pieśni Gaude Mater Polonia. Gości powitał prof. Wojciech Pukocz, rektor Akademii Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta we Wrocławiu i przewodniczący Kolegium Rektorów Uczelni Wrocławia i Opola. 

– Nasze wspólne spotkanie jest czymś więcej niż uroczystym otwarciem kolejnego roku akademickiego. Jest publicznym potwierdzeniem, że różne uczelnie, zachowując własną tożsamość, autonomię i tradycje, potrafią tworzyć jedno środowisko akademickie. Łączy nas odpowiedzialność za jakość kształcenia, rozwój nauki i sztuki, za przyszłość młodego pokolenia, a także za miasto i region, których jesteśmy częścią – mówił prof. Wojciech Pukocz. 

W dalszej części przemówienia zwrócił uwagę na problemy, z którymi mierzą się dziś uczelnie – bezpieczeństwo, wojnę w Europie, rozwój sztucznej inteligencji i dezinformację.

– Odpowiedzią na te wyzwania nie powinien być lęk przed technologią ani bezkrytyczny zachwyt nad jej możliwościami. Potrzebujemy wiedzy, odpowiedzialności i reguł, które pozwalają korzystać z nowych narzędzi bez utraty kontroli nad ich społecznymi skutkami – podkreślił. – Uczelnie mają w tym obszarze szczególną rolę. Odpowiadamy nie tylko za ochronę infrastruktury i danych, lecz także za rozwijanie umiejętności krytycznego myślenia oraz podtrzymywanie wiarygodności wiedzy. 

Prof. Wojciech Pukocz zwrócił się też studentów:

– Zadawajcie pytania, również te niewygodne. Uczcie się współpracy z osobami, które inaczej myślą i inaczej patrzą na świat. Nie mylcie szybkiego dostępu do informacji z wiedzą, a sprawności posługiwania się narzędziami z samodzielnością myślenia. Technologia powinna poszerzać wasze możliwości, ale nie może odbierać wam ciekawości, odpowiedzialności i prawa do własnego sądu. 

Głos zabrał również prezydent Wrocławia Jacek Sutryk.

– Po krótkiej rozłące wracamy do siebie, by rozpocząć kolejny rok akademicki w najpiękniejszym mieście na świecie. Nie zmieniło się to, że Wrocław pozostaje miastem otwartym, akademickim, bezpiecznym i tolerancyjnym. Mam nadzieję, że takim pozostanie także dzięki tym, którzy przyjeżdżają tutaj studiować – mówił Jacek Sutryk. – Jesteśmy dumni z tego, że Wrocław zawsze jest widziany i postrzegany jako miasto akademickie. To jest państwa zasługą, waszych pracowników, waszych, naszych studentów. Niech będzie to dobry, mądry, piękny i bezpieczny rok akademicki. 

Ważny momentem uroczystości była immatrykulacja przedstawicieli studentów pierwszego roku, którą przeprowadził prof. Czesław Zając, rektor Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Po złożeniu ślubowania oficjalnie dołączyli oni do wspólnoty akademickiej. 

Podczas inauguracji wręczono także Wrocławską Nagrodę Naukową Prezydenta Wrocławia, przyznawaną za zasługi na rzecz wspierania i integracji środowiska naukowego i intelektualnego Wrocławia. Tegorocznych laureatów ogłosił dr Jacek Ossowski, przewodniczący Kapituły Nagrody – zostali nimi prof. Wojciech Witkiewicz, prezes Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego i dyrektor Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego we Wrocławiu, oraz prof. Dariusz Kaczorowski, dyrektor Instytutu Niskich Temperatur i Badań Strukturalnych im. Włodzimierza Trzebiatowskiego PAN.

Wykład inauguracyjny wygłosił Jan Klata, reżyser i dyrektor Teatru Narodowego w Warszawie. Wrócił w nim do swoich związków z Wrocławiem, sięgających czterdziestu lat. Przypomniał spektakle realizowane na Dolnym Śląsku oraz ludzi, z którymi tutaj pracował. Mówił również o świecie, który – jak ocenił – znajduje się u progu głębokiej zmiany: o wojnie, sztucznej inteligencji, kryzysie gospodarczym i zmianach klimatycznych, ale także o roli kultury w czasach niepewności. Szczególne miejsce w wykładzie zajęła sztuka jako przestrzeń budowania wspólnoty.

– Sztuka, teatr, są czymś, co tworzy się bez myśli o natychmiastowym zastosowaniu. Jestem jednak głęboko przekonany, że teatr potrafi budować wspólnotę, bronić jej nie tylko przed wrogiem zewnętrznym, ale także przed nią samą – podkreślił Jan Klata.

Odnosząc się do sztucznej inteligencji, mówił o potrzebie zachowania własnego sposobu myślenia i patrzenia na świat.

W imieniu społeczności studenckiej wystąpiła Natalia Winogradow, przedstawicielka Zarządu Samorządu Studentów Uniwersytetu Wrocławskiego. Życzyła studentom, aby nowy rok był czasem zdobywania wiedzy, poznawania inspirujących ludzi, rozwoju i współpracy. 

Inaugurację roku akademickiego zakończył tradycyjny przemarsz przedstawicieli uczelni Wrocławia i Opola z Auli Leopoldina na wrocławski Rynek, przed pomnik Aleksandra Fredry, gdzie wraz z połączonymi chórami akademickimi wykonano pieśń Gaudeamus igitur. W orszaku wzięli udział rektorzy, prorektorzy i dziekani, poczty sztandarowe uczelni, studenci oraz zaproszeni goście. 

Galeria zdjęć >>

Zdj. K. Ćwik