Mieć na uwadze dobro pacjentów
Poprosiliśmy naukowców UMW, którzy znaleźli się w najnowszej edycji rankingu World’s Top 2% Scientists, o wypełnienie krótkiego kwestionariusza dotyczącego głównych obszarów badawczych i osiągnięć naukowych. Wszyscy otrzymali taki sam zestaw pytań. Przedstawiamy badaczy z kategorii osiągnięć roku 2024.
Dr hab. Maria Magdalena Bujnowska-Fedak, prof. UMW
1. Funkcja pełniona na Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu
Wieloletni adiunkt Katedry i Zakładu Medycyny Rodzinnej UMW, od roku 2023 profesor Uczelni, odpowiedzialna w Katedrze za kształcenie i dydaktykę studentów wydziału English Division, specjalista medycyny rodzinnej i geriatrii
2. Główne obszary zainteresowań badawczych
Medycyna rodzinna, podstawowa opieka zdrowotne, geriatria, telemedycyna, teleopieka, e-zdrowie, komunikacja pacjent-lekarz
3. Dlaczego akurat ta dziedzina nauki stała się dla Pani najważniejsza?
Moje zainteresowania badawcze są szerokie, jednak zawsze koncentrowały się na obszarze podstawowej opieki zdrowotnej oraz na możliwościach jej doskonalenia, ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb osób starszych. Szczególnie interesuje mnie, w jaki sposób nowoczesne technologie informatyczno-komunikacyjne mogą wspierać zdrowie, samodzielność i jakość życia seniorów, umożliwiając jednocześnie bardziej efektywną, spersonalizowaną i dostępną opiekę.
4. Które ze swoich osiągnięć uważa Pani za najbardziej przełomowe lub inspirujące?
Nie postrzegam swoich osiągnięć za przełomowe, jednak niewątpliwie inspirujące są dla mnie nowoczesne systemy cyfrowe pozwalające na wierne odwzorowanie rzeczywistości w wirtualnym świecie i możliwości jakie dają komputerowe gry ruchowe – ‘exergames’, które opracowane przez zespół profesjonalistów z dziedziny neurologii i rehabilitacji pozwalają na prowadzenie efektywnych, rzetelnych i przyjaznych osobom starszym treningów rehabilitacyjnych. Prowadzone przeze mnie badania w tym zakresie wykazały, że już 6 -tygodniowy trening rehabilitacyjny, w formie ‘exergamingu’, łączący nie tylko aktywność fizyczną, ale również trening umysłowy (m.in. pamięci, planowania, funkcji wzrokowo -przestrzennych) jest w stanie poprawić istotnie sprawność funkcjonalną, zwiększyć siłę mięśniową i zdolności poznawcze seniorów, a także poprawić ich równowagę i zmniejszyć ryzyko upadków.
5. Które odkrycie, idea lub publikacja innego badacza szczególnie wpłynęły na Pani sposób myślenia o nauce?
Trudno jest mi się odnieść do jakiegokolwiek odkrycia lub publikacji naukowej, niewątpliwie jednak inspiracją dla moich działań naukowych był mój przełożony, wieloletni kierownik Katedry Medycyny Rodzinnej śp. prof. Andrzej Steciwko, który nigdy się nie poddawał i w chwilach trudnych nieraz przytaczał słowa Alberta Schweitzera, wybitnego lekarza, filozofa i humanisty: „To, co możesz uczynić, jest tylko maleńką kroplą w ogromie oceanu, ale właśnie jest tym, co nadaje znaczenie twojemu życiu.”
6. Jak Pani badania mogą wpływać na życie codzienne ludzi albo rozwój technologii/społeczeństwa?
Promując tę innowacyjną formę treningu ruchowo-poznawczego chciałabym przede wszystkim uświadomić osobom starszym, jak ważna dla zdrowia, sprawności i ogólnego samopoczucia jest regularna aktywność ruchowa i ćwiczenia pamięci. Chciałabym również pokazać seniorom, że nigdy nie powinni obawiać się ani czuć wykluczeni z nowoczesnego społeczeństwa informacyjnego. Wręcz przeciwnie – powinni w pełni korzystać z jego osiągnięć i możliwości, które mogą ułatwiać ich codzienne życie, wspierać samodzielność i poprawiać jakość życia.
7. Gdyby miała Pani nieograniczone zasoby i zespół, jakie badanie lub projekt chciałaby Pani zrealizować?
Chciałabym dalej rozwijać badania ukierunkowane na poprawę szeroko rozumianego zdrowia, dobrostanu i jakości życia osób starszych, wykorzystując najnowsze osiągnięcia technologiczne. Szczególnie fascynuje mnie potencjał, jaki niesie ze sobą wirtualna (VR) i rozszerzona rzeczywistość (AR). Te technologie oferują ogromne możliwości – pozwalają na tworzenie angażujących, bezpiecznych środowisk do ćwiczeń fizycznych, treningów funkcji poznawczych, a także symulacji codziennych sytuacji, które mogą wspierać orientację przestrzenną i pamięć. Dzięki VR i AR seniorzy mogą uczestniczyć w interaktywnych zajęciach grupowych, rozwijać pasje, utrzymywać kontakty społeczne nawet na odległość, a także odkrywać nowe doświadczenia, które w tradycyjnej formie mogłyby być niedostępne.
8. Jedna rada dla młodych osób, które myślą o karierze naukowej.
Nie poddawaj się i nie rezygnuj z marzeń! Bo to, co w chwili obecnej wydaje się bajką, już za chwilę może stać się realną rzeczywistością. W swoich działaniach naukowych bądź jednak cierpliwy, rzetelny i zawsze miej na uwadze dobro swoich pacjentów.