Siła lnu

Siemię lniane od lat uchodzi za sprzymierzeńca zdrowia, ale najnowsze badania z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu pokazują, że jego potencjał sięga dalej, niż sądziliśmy. Wyciągi z rodzimych odmian lnu mogą łagodzić stany zapalne jamy ustnej, w tym objawy liszaja płaskiego — przewlekłej choroby, która dotyka głównie kobiet w okresie okołomenopauzalnym.

Dlaczego len działa przeciwzapalnie?

Naukowcy zbadali ekstrakty z odmian Jantarol i Szafir na modelu komórek nabłonka. Wyniki były jednoznaczne: wyciągi istotnie obniżały poziom kluczowych mediatorów zapalenia. Podejrzenie pada na lignany — roślinne fitoestrogeny, które mogą częściowo „naśladować” estrogeny, wpływając na receptory obecne w błonie śluzowej jamy ustnej. To ważne, bo spadek estrogenów po 50. roku życia sprzyja suchości, bólowi i podatności na stany zapalne.

Biologia molekularna potwierdza intuicje

Symulacje dokowania wykazały, że lignan SDG wiąże się z receptorem estrogenowym z wysoką stabilnością — niemal jak estradiol. To wyjaśnia, skąd bierze się obserwowane działanie ochronne.

Klucz tkwi w dawce

Ekstrakty wykazywały efekt hormezy: w niskich dawkach działały przeciwzapalnie, w wyższych stawały się toksyczne. Badacze podkreślają więc ostrożność w projektowaniu terapii i przypominają zasadę Paracelsusa: to dawka czyni truciznę.

Wyciągi lniane mogą znaleźć zastosowanie również w leczeniu aft, kandydozy i innych stanów zapalnych jamy ustnej. Zanim jednak trafią do gabinetów stomatologicznych, potrzebne są badania in vivo i opracowanie bezpiecznych nośników zapewniających stabilność preparatu. Atutem jest niska cena krajowego surowca — realna szansa na skuteczne i przystępne leczenie.

Przeczytaj więcej

Autorki i Autorzy: Irena Duś-Ilnicka, Ania Prescha, Amanda Mordal, Kamila Środa-Pomianek PhD, DSc, Beata Sobieszczańska, Monika Bielecka, Żaneta Czyżnikowska, Jakub Szperlik, Adam Matkowski, Małgorzata Radwan-Oczko

Materiał powstał na podstawie artykułu: https://doi.org/10.3390/ijms26125462

Journal of Molecular Sciences 2025, 26(12), 5462; Flaxseed Extracts Impact the Cellular Structure of a Keratinocyte Model for Oral Lichen Planus – A Preliminary Study