Śladami wielkopolskich rezydencji i żubrów

Klasycystyczny pałac z XVIII wieku, francuski renesans w sercu Wielkopolski i spotkanie z największym ssakiem Europy – tak wyglądała wycieczka edukacyjno-kulturalna słuchaczy Uniwersytetu Trzeciego Wieku przy Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu do Lewkowa i Gołuchowa. Uczestnicy mieli okazję poznać historię dwóch wyjątkowych rezydencji ziemiańskich oraz odwiedzić Pokazową Zagrodę Hodowli Żubrów.

Śladami rodu Lipskich

Pierwszym punktem programu był Pałac Lipskich w Lewkowie – jedna z najcenniejszych rezydencji klasycystycznych w Wielkopolsce. Pałac został wzniesiony pod koniec XVIII wieku z inicjatywy Wojciecha Lipskiego, adiutanta generała króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Projekt przygotował Jan Christian Kamsetzer – nadworny architekt ostatniego króla Polski.

Na frontonie budynku widnieje sentencja: „Sobie, Swoim Przyjaciołom, Potomności”, doskonale oddająca charakter dawnej rezydencji. Uwagę zwiedzających przyciągały bogato zdobione elewacje, dekoracje sztukatorskie i iluzjonistyczne polichromie autorstwa Antoniego Smuglewicza. Lewków przez lata był miejscem spotkań świata polityki i kultury, a wśród gości pałacu znajdował się m.in. prezydent Ignacy Mościcki.

Historia obiektu odzwierciedla także burzliwe dzieje Polski XX wieku. W czasie II wojny światowej wiele cennych dzieł sztuki i pamiątek rodzinnych zostało zrabowanych, a po wojnie pałac przechodził różne koleje losu. Dziś, po gruntownej renowacji, funkcjonuje jako muzeum i ponownie zachwyca dawnym blaskiem.

Francuski renesans w Gołuchowie

Kolejnym etapem wyjazdu był Gołuchów i słynny Zamek Izabeli Czartoryskiej. Historia tej rezydencji sięga ponad 400 lat, jednak obecny wygląd zawdzięcza przebudowie przeprowadzonej w XIX wieku przez Izabellę z Czartoryskich Działyńską. Inspiracją dla zmian były francuskie zamki nad Loarą, dlatego gołuchowska rezydencja wyróżnia się charakterystycznymi elementami renesansowej architektury francuskiej.

Izabella Działyńska stworzyła w Gołuchowie nie tylko prywatną rezydencję, ale również jedno z najważniejszych prywatnych muzeów swoich czasów. Gromadziła dzieła sztuki, rzemiosło artystyczne, gobeliny i malarstwo europejskie. Losy kolekcji, podobnie jak wielu polskich zbiorów, dramatycznie zmieniła II wojna światowa – część eksponatów została zrabowana lub zniszczona. Dziś zamek pozostaje oddziałem Muzeum Narodowego w Poznaniu, a część dawnych zbiorów sukcesywnie wraca do Gołuchowa.

Spotkanie z żubrami

Następnie uczestnicy spacerowali parkowymi i leśnymi alejkami, odwiedzając Pokazową Zagrodę Hodowli Żubrów w Gołuchowie. Była to okazja do zobaczenia z bliska największych ssaków Europy oraz innych zwierząt żyjących na terenie zagrody, m.in. koników polskich, danieli i dzików.

Zagroda została utworzona w 1977 roku jako jeden z ośrodków ochrony i hodowli żubra – gatunku, który jeszcze w pierwszej połowie XX wieku był zagrożony wyginięciem. Obiekt zajmuje ponad 20 hektarów i znajduje się na terenie kompleksu leśnego przylegającego do gołuchowskiego arboretum.

Druga edycja wycieczki dla kolejnej grupy słuchaczy planowana jest w .

fot. Andrzej Dubaniewicz, UTW

Wycieczka została zorganizowana w ramach współpracy z WCRS i współfinansowana przez Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu oraz Wrocławskie Centrum Rozwoju Społecznego na podstawie umowy „Wiedza radością, ozdobą, pociechą – wzbogacenie oferty edukacyjnej dla słuchaczy Uniwersytetu Trzeciego Wieku przy Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu”.